Xây dựng hệ sinh thái khởi nghiệp thực chất, liên thông và hiệu quả

Hội nghị thu hút hơn 100 đại biểu tham dự, gồm đại diện các cơ quan quản lý nhà nước, các cơ sở giáo dục, cơ sở giáo dục nghề nghiệp và cộng đồng doanh nghiệp. Sự tham gia đa dạng của các bên liên quan đã góp phần tăng cường trao đổi, kết nối và đề xuất các giải pháp triển khai chương trình hiệu quả, sát với yêu cầu thực tiễn.

Quang cảnh buổi hội nghị

Hội nghị được tổ chức nhằm cụ thể hóa các định hướng thúc đẩy đổi mới sáng tạo trong ngành giáo dục, gắn hoạt động đào tạo với thực tiễn phát triển kinh tế - xã hội và yêu cầu của nền kinh tế số. Thông qua chương trình, các nội dung hỗ trợ khởi nghiệp sẽ được triển khai đồng bộ, từ hoàn thiện cơ chế, chính sách đến tăng cường nguồn lực, phát triển đội ngũ và mở rộng mạng lưới kết nối giữa nhà trường, doanh nghiệp và các tổ chức hỗ trợ.

Thúc đẩy tinh thần sáng tạo, hình thành năng lực khởi nghiệp

Phát biểu khai mạc hội nghị, ông Hoàng Đức Minh, Vụ trưởng Vụ Học sinh, sinh viên, nhấn mạnh Chương trình “Hỗ trợ học sinh, sinh viên khởi nghiệp giai đoạn 2026–2035” được triển khai trong bối cảnh đổi mới giáo dục gắn với phát triển hệ sinh thái khởi nghiệp quốc gia. Đây là bước cụ thể hóa chủ trương thúc đẩy tinh thần sáng tạo, hình thành năng lực khởi nghiệp cho thế hệ trẻ ngay từ trong nhà trường.

Ông Hoàng Đức Minh, Vụ trưởng Vụ học sinh, sinh viên, phát biểu khai mạc hội nghị

Theo ông, hội nghị không chỉ nhằm tuyên truyền, phổ biến nội dung chương trình mà còn tạo diễn đàn kết nối giữa cơ quan quản lý, cơ sở giáo dục, doanh nghiệp và các tổ chức hỗ trợ khởi nghiệp. Trọng tâm là thống nhất nhận thức, chia sẻ kinh nghiệm và đề xuất các giải pháp triển khai hiệu quả, phù hợp với từng cấp học và điều kiện thực tiễn.

Vụ trưởng đề nghị các đơn vị chủ động xây dựng kế hoạch hành động, lồng ghép nội dung khởi nghiệp vào chương trình đào tạo, tăng cường nguồn lực và cơ chế phối hợp. Qua đó, từng bước hình thành hệ sinh thái khởi nghiệp trong học sinh, sinh viên, góp phần nâng cao chất lượng nguồn nhân lực và thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội trong giai đoạn mới.

Từ bài toán tài chính đến thương mại hóa trí tuệ

Trao đổi tại hội nghị, PGS.TS. Phạm Thị Hoàng Anh, Phó Giám đốc Học viện Ngân hàng, nhấn mạnh tầm quan trọng của việc xây dựng mô hình hỗ trợ tài chính theo từng giai đoạn phát triển của dự án khởi nghiệp học sinh, sinh viên. Việc phân tầng nguồn vốn từ quỹ nhà trường, nhà đầu tư đến tín dụng ưu đãi sẽ góp phần giảm áp lực tài chính ban đầu, tạo điều kiện để người học mạnh dạn hiện thực hóa ý tưởng.

PGS.TS. Phạm Thị Hoàng Anh, Phó Giám đốc Học viện Ngân hàng, trao đổi tại hội nghị

Bà cho rằng công tác quản trị rủi ro cần được đặt song hành thông qua các cơ chế thẩm định, đánh giá chặt chẽ. Đây là yếu tố quan trọng nhằm bảo vệ nguồn lực, đồng thời định hướng các dự án khởi nghiệp phát triển ổn định, bền vững ngay từ giai đoạn đầu.

TS. Nguyễn Minh Huyền Trang, Phó Trưởng ban Công tác sinh viên, Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh, nhấn mạnh vai trò then chốt của thương mại hóa kết quả nghiên cứu và bảo hộ sở hữu trí tuệ trong trường đại học. Theo bà, việc xây dựng quy chế rõ ràng về quyền sở hữu và phân chia lợi ích là nền tảng pháp lý quan trọng, tạo động lực đưa các ý tưởng khoa học ra thị trường.

TS. Nguyễn Minh Huyền Trang, Phó trưởng ban công tác sinh viên ĐHQG TPHCM, trao đổi tại hội nghị

Bà đồng thời đề xuất phát triển mô hình doanh nghiệp spin-off nhằm gắn kết nghiên cứu với sản xuất, kinh doanh, tạo môi trường thực tiễn cho sinh viên. Sự kết hợp giữa cơ chế tài chính và hành lang pháp lý về sở hữu trí tuệ sẽ là “đòn bẩy” thúc đẩy đổi mới sáng tạo, góp phần hình thành nguồn nhân lực trẻ chất lượng cao cho nền kinh tế.

Kiến tạo hệ sinh thái khởi nghiệp từ phổ thông đến đại học

Chia sẻ tại hội nghị, cô Nguyễn Thị Oanh, giáo viên Trường THPT Trần Nhật Duật, đại diện Sở GDĐT tỉnh Lào Cai, cho biết mô hình câu lạc bộ khởi nghiệp tại các trường phổ thông của địa phương đang được triển khai gắn với đặc thù như du lịch cộng đồng và nông sản sạch.

Cô Nguyễn Thị Oanh, giáo viên trường THPT Trần Nhật Duật, đại diện Sở GDĐT tỉnh Lào Cai, trao đổi tại hội nghị

Thông qua mô hình này, học sinh từng bước tiếp cận tư duy kinh doanh, rèn luyện kỹ năng thực tiễn và hình thành tinh thần đổi mới sáng tạo ngay từ bậc trung học.

Trình bày dự thảo kế hoạch triển khai Quyết định 336, ông Bùi Tiến Dũng, đại diện Vụ Học sinh, sinh viên, nhấn mạnh yêu cầu hoàn thiện hành lang pháp lý, chuẩn hóa quy trình ươm tạo và tăng cường kết nối mạng lưới chuyên gia, doanh nghiệp. Đây được xem là những giải pháp trọng tâm nhằm thúc đẩy các ý tưởng khởi nghiệp trong học sinh, sinh viên đi vào thực tiễn.

Ông Bùi Tiến Dũng, Vụ học sinh sinh viên, trình bày tại hội nghị

Các tham luận thống nhất rằng việc gắn kết giáo dục khởi nghiệp từ phổ thông với định hướng, chính sách ở tầm vĩ mô sẽ tạo nên một hệ sinh thái đồng bộ, góp phần hình thành thế hệ nhân lực trẻ năng động, sáng tạo, đáp ứng yêu cầu phát triển của nền kinh tế số.

Xây dựng hệ sinh thái khởi nghiệp thực chất, liên thông và hiệu quả

Phát biểu bế mạc hội nghị, Thứ trưởng Bộ GDĐT Nguyễn Thị Quyên Thanh khẳng định Chương trình khởi nghiệp giai đoạn 2026–2035 là chiến lược trọng tâm nhằm cụ thể hóa khát vọng cống hiến của thế hệ trẻ thông qua sự gắn kết chặt chẽ giữa nhà trường và doanh nghiệp, từng bước xây dựng hệ sinh thái khởi nghiệp thực chất, liên thông và hiệu quả trong toàn ngành giáo dục.

Theo Thứ trưởng, các dự án khởi nghiệp cần xuất phát từ nhu cầu thực tiễn của địa phương, gắn với yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội và xu hướng của nền kinh tế số. Đây là cơ sở để người học rèn luyện tư duy năng động, nâng cao khả năng thích ứng với thị trường, đồng thời trực tiếp tham gia giải quyết những bài toán thực tiễn.

Thứ trưởng Bộ GDĐT Nguyễn Thị Quyên Thanh, phát biểu bế mạc hội nghị

Bên cạnh việc tháo gỡ các rào cản về nguồn lực, mạng lưới câu lạc bộ khởi nghiệp từ bậc phổ thông được xác định là “vườn ươm” quan trọng để bồi dưỡng kỹ năng, bản lĩnh và tinh thần đổi mới sáng tạo cho học sinh, sinh viên. Việc tiếp cận sớm với quản trị rủi ro và tư duy khởi nghiệp sẽ giúp người học tự tin tiếp tục học tập ở các bậc học cao hơn hoặc gia nhập thị trường lao động với tâm thế chủ động, sáng tạo.

Thứ trưởng cũng nhấn mạnh, để đạt hiệu quả bền vững, cần tăng cường sự phối hợp đồng bộ giữa các bộ, ngành, địa phương, cơ sở giáo dục và doanh nghiệp nhằm phân bổ nguồn lực đúng mục tiêu, tạo sự kết nối xuyên suốt từ phổ thông đến đại học, giáo dục nghề nghiệp và thị trường lao động. Đồng thời, việc chuẩn hóa tiêu chí đánh giá dựa trên minh chứng thực tế, tránh hình thức, sẽ góp phần bảo đảm hệ sinh thái khởi nghiệp phát triển theo chiều sâu, mang lại giá trị thực chất và lâu dài.

Với sự đồng hành của các cấp lãnh đạo cùng tâm huyết của đội ngũ nhà giáo, chương trình được kỳ vọng sẽ trở thành động lực quan trọng góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội của đất nước trong giai đoạn mới.